Nếu ứng tuyển thông qua các trung tâm môi giới việc làm hoặc các bên “săn đầu người” (head hunter – những người thường làm việc với các chuyên gia cấp cao) thì bạn nên nói gì khi họ hỏi về mức lương?
Các bên trung gian này cần biết yêu cầu về lương của bạn để sàng lọc ứng viên một cách hợp lý.
Mục đích cốt lõi của việc trì hoãn thảo luận về lương là để dành thời gian thuyết phục nhà tuyển dụng chuyển giai đoạn từ #1 “ngân sách cố định” (budget) sang giai đoạn #2 “ngân sách linh hoạt” (fudgit) và cuối cùng là giai đoạn #3 “đánh giá giá trị” (judgit); trong khi làm việc với bên trung gian, bạn mới chỉ đang ở giai đoạn “ngân sách cố định” mà thôi.
Nhưng vì ít nhất là ở giai đoạn #1, chỉ bên môi giới mới có liên hệ trực tiếp với nhà tuyển dụng.
Vì bạn sẽ không thể tiến tới các giai đoạn #2 “linh hoạt” hay #3 “đánh giá giá trị” nếu giấu thông tin về lương, nên khi làm việc với bên môi giới, bạn hãy cho họ biết mức thu nhập hiện tại và các yêu cầu của mình – đặc biệt là mức lương tương xứng với độ khó của công việc mà bạn có thể đảm nhận.
Thay vì giấu kín kỳ vọng của mình, đôi khi bạn cần phải nói cực kỳ rõ ràng về mức lương mà bạn chấp nhận hoặc không chấp nhận; nếu không, bạn sẽ phải tốn công đi lại khắp nơi để trao đổi về những công việc có mức lương thấp.
Khi được hỏi về thu nhập hiện tại, một số ứng viên có xu hướng muốn khai khống con số này lên.
Có 3 lý do mà bạn nên trung thực 100% khi cung cấp thông tin về lương:
(Lưu ý nhỏ: không phải chuyên viên tuyển dụng nào cũng bỏ qua yếu tố lịch sử lương; một số HR vẫn coi đó là thước đo chuẩn mực, vì vậy hãy thận trọng.)
Mặc dù ban đầu bạn không trực tiếp làm việc với công ty tuyển dụng, nhưng các bên môi giới giàu kinh nghiệm thường rất giỏi trong việc thuyết phục nhà tuyển dụng thay đổi quan điểm từ “giới hạn ngân sách” sang “đánh giá đúng giá trị ứng viên”.
Vì khoản phí họ nhận được cho mỗi ca tuyển dụng thành công thường phụ thuộc vào mức lương năm đầu tiên của ứng viên, nên họ sẽ nỗ lực để giúp bạn nhận được mức đề nghị cao nhất có thể.
Do chỉ được trả thù lao khi tuyển dụng thành công, ưu tiên hàng đầu của họ là giúp bạn có được việc làm; mức lương của bạn chỉ là yếu tố thứ yếu.
Nếu nhà tuyển dụng cảm thấy “không đủ ngân sách” để chi trả cho bạn, bên môi giới sẽ tìm kiếm ứng viên khác.
(Mẹo tìm việc: Trong trường hợp này, hãy hỏi bên môi giới xem liệu có công ty khách hàng nào khác quan tâm đến năng lực của bạn hay không. Nếu bạn là một ứng viên xuất sắc, một số bên môi giới sẽ chủ động giới thiệu bạn với mạng lưới khách hàng của họ để kiếm thêm phí dịch vụ. Việc chủ động giới thiệu ứng viên thay vì chỉ tìm người lấp đầy một vị trí cụ thể là trường hợp ngoại lệ chứ không phải quy tắc phổ biến, nhưng bạn cũng chẳng mất gì khi thử cả!)
Trớ trêu thay, chính sự tập trung vào việc giúp bạn có được việc làm (điều đôi khi khiến bạn bị loại vì vượt quá ngân sách) lại có thể trở thành động lực để bên môi giới thuyết phục công ty tuyển dụng nới lỏng ngân sách vì bạn.
Tại sao vậy?
Bởi vì họ muốn xây dựng một gói đãi ngộ đủ hấp dẫn để khiến bạn gật đầu đồng ý!
Các bên môi giới thường cố gắng thay mặt công ty đưa ra lời mời làm việc.
Trước khi trình bày lời mời đó, họ nỗ lực thống nhất mọi khía cạnh với người phụ trách tuyển dụng, bao gồm: mức lương, các khoản thưởng, phúc lợi, đặc quyền, chi phí chuyển nơi ở, tiền thưởng khi ký hợp đồng và các khoản khác.
Đôi khi họ trực tiếp đàm phán về lời mời làm việc; nhưng cũng có lúc, do không có thẩm quyền chi tiêu ngân sách của khách hàng, họ sẽ rút lui và để ứng viên tự đàm phán trực tiếp với công ty tuyển dụng trong quá trình phỏng vấn.
Bạn chỉ cần biết ai thực sự là người phụ trách đàm phán cho vụ việc của mình.
Liệu bên môi giới có “lỡ miệng” tiết lộ thông tin và làm bất lợi cho vị thế đàm phán của bạn với công ty tuyển dụng không?
Thực tế, khi được hỏi, các bên môi giới luôn tiết lộ mức thu nhập hiện tại hoặc trước đây của ứng viên cho nhà tuyển dụng.
Tuy nhiên, nếu ứng viên đang có thu nhập cao hơn mức ngân sách dự kiến nhưng nhà tuyển dụng vẫn có khả năng chi trả cao hơn, bên môi giới có thể giữ kín thông tin thu nhập cho đến khi nhà tuyển dụng đã phỏng vấn ứng viên đó.
Dù vậy, thường thì nhà tuyển dụng sẽ giữ quan điểm cứng rắn về mức đề nghị tối đa có thể chi trả.
Nếu thấy điều này có thể gây trở ngại, bên môi giới sẽ hỏi xem ứng viên có chấp nhận mức lương trong khoảng đó hay không, nhằm tránh lãng phí thời gian vào một tình huống khó thành công.
Nếu rơi vào trường hợp này, bạn vẫn có thể chọn tham gia phỏng vấn, đặc biệt là khi bạn đang thất nghiệp hoặc nhận thấy đây là một cơ hội cực kỳ hấp dẫn.
Tuy nhiên, bạn cần biết rằng bên môi giới giàu kinh nghiệm sẽ không sắp xếp phỏng vấn cho những ứng viên:
Trong buổi phỏng vấn với nhà tuyển dụng, Bí quyết deal lương #1 vẫn có hiệu lực, mặc dù cách tiếp cận của bạn sẽ khác đi một chút.
Mục tiêu của bạn vẫn là khẳng định giá trị bản thân trước khi thảo luận về mức lương.
Tuy nhiên, vì bên môi giới thường tiết lộ thu nhập quá khứ hoặc hiện tại của bạn cho công ty khách hàng (xét cho cùng, nhà tuyển dụng mới là bên trả phí dịch vụ), nên việc bạn cũng chia sẻ thông tin này với họ cũng không thành vấn đề.
Thực tế, bên môi giới thường khuyên bạn làm điều đó và hướng dẫn bạn cách làm nổi bật giá trị của bản thân.
Khi nhà tuyển dụng hỏi:
“Bạn mong muốn mức lương bao nhiêu?”
bạn có thể trả lời:
“Tôi tin rằng nếu có cơ hội nhân đôi thu nhập hiện tại với một công việc phù hợp, chắc chắn bạn sẽ nắm bắt ngay, đúng không? Tôi cũng vậy. Tuy nhiên, xét trên thực tế, mức thu nhập hiện tại của tôi là X triệu, và tôi hy vọng nhận được mức đề nghị nằm trong khoảng từ con số đó đến gấp đôi con số đó, dựa trên sự ghi nhận của quý công ty đối với giá trị thực sự mà tôi mang lại cho tổ chức.”
Hoặc:
“Khi bên môi giới giới thiệu về công ty và cơ hội nghề nghiệp tại đây, họ có đề cập rằng công ty có tính cạnh tranh rất cao và thường xuyên thu hút được những nhân tài xuất sắc. Điều đó khiến tôi tin rằng nếu nhận được lời mời làm việc, mức đãi ngộ đưa ra sẽ vừa công bằng vừa hấp dẫn.”
Những ứng viên chủ động chia sẻ mức thu nhập hiện tại một cách chính xác, chi tiết thường được đánh giá cao về sự trung thực; nhờ đó, những thông tin khác mà họ chia sẻ về kinh nghiệm và quá trình làm việc cũng dễ dàng được chấp nhận hơn.
Vì vậy, bạn hoàn toàn có thể công khai mức lương hiện tại cho cả bên môi giới lẫn nhà tuyển dụng, nhưng cần nêu rõ mức lương mà bạn cho là phù hợp với năng lực của mình.